8.4.12

Devlet darbe izini bulamadı


Mahkeme; Genelkurmay, MİT, Jandarma ve Milli Eğitim'e darbe ile ilgili belgeleri sordu. Gelen yanıtlarda 'muhtıra'ya ilişkin bilgi ve belge bulunamadığı belirtildi. 'Bayrak Harekât Planı'na ilişkin müzekkereye de yanıt verilmedi.
12 Eylül darbesinin hayatta kalan mimarları Kenan Evren ve Tahsin Şahinkaya hakkında açılan davaya bakan Özel Yetkili Ankara 12. Ağır Ceza Mahkemesi'nin Genelkurmay Başkanlığı, MİT, Jandarma ile Emniyet'ten ellerindeki darbe ile ilgili belgeleri göndermelerine dair yazılara yanıtlar geldi. Genelkurmay, Aralık 1979 tarihli muhtıraya ilişkin ellerinde bilgi ve belge bulunmadığını bildirirken, diğer kurumlardan da benzer yanıtlar gönderildi.
12 Eylül iddianamesi kabul edilirken, Ankara 12. Ağır Ceza Mahkemesi Başkanı Süleyman İnce, dünkü duruşmada kurumlardan gelen yanıtları açıkladı. En dikkat çeken yanıt Genelkurmay'dan geldi. Mahkeme, Genelkurmay'dan "Aralık 1979 tarihinde TSK tarafından Cumhurbaşkanı Fahri Korutürk'e teslim edilen muhtıranın onaylı bir suretinin" gönderilmesi istemişti. Ancak Genelkurmay, "uyarı mektubuna (muhtıra) ilişkin bilgi ve belgeye rastlanılmadığı" yanıtını gönderdi.
MGK'DA İPE UN SERDİ
Mahkeme ayrıca, Genelkurmay'dan "darbe öncesinde yapıldığı iddia edilen toplantıların tutanaklarını", 'Bayrak Harekât direktifinin bir örneği" ile "darbe öncesinde yapılan planların" onaylı bir suretini de istemişti. Genelkurmay bunlara yanıt vermedi.
Mahkeme o dönem işten çıkartılan hakim ve savcıları HSYK'ya, öğretmenleri de Milli Eğitim Bakanlığı'na sormuştu. HSYK iki karar örneği gönderirken, Bakanlık "Biz de bilgi belge yok" cevabı verdi.
Mahkeme, darbesi sonrasında oluşan Milli Güvenlik Konseyi tarafından alınan kararla açıklanan bildirilerin onaylı suretleri için Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği'ne de müzekkere yazmıştı. Ancak Milli Güvenlik Kurulu, kendisinin 24 Ocak 1984 tarihinde ilk toplantısını yaptığını belirterek bilgi ve belge bulunmadığı yanıtını gönderdi.
Adalet Bakanlığı, MİT Müsteşarlığı ve Jandarma Genel Komutanlığı'na darbe dönemindeki işkence suçlarına dair ellerinde bilgi ve belge bulunup bulunmadığına dair mahkemenin sorusuna bu kurumlardan gelen yanıtlar da farklı olmadı. Üç kurum da işkencelerle ilgili ellerinde bilgi ve belgenin bulunmadığını ifade etti. Kara Kuvvetleri Komutanlığı'ndan Mamak Askeri Cezaevi'ndeki işkence olaylarıyla ilgili istenen belgelerden de ses çıkmadı.
İŞKENCEDEN SUÇ DUYURUSU
Mahkeme Başkanı Süleyman İnce, duruşma tutanağına geçirmediği şu yorumda bulundu: "Yanıtlar öz itibariyle idarenin valiliklerde illere, MİT Müsteşarlığı'nda ilgili merkezlere gönderilen raporlardan oluşmaktadır. Bu yazılar bizleri darbenin arka planına götürecek nitelikte midir? Bunu takdirlerinize bırakıyorum. Bu yazıları incelerken, Çorum, Maraş ve Sivas olayları bir daha olmasın diye düşündüm."
Mahkeme bir kez daha bu kurumlara yazı yazılarak bilgilerin istenmesine karar verdi. Ayrıca, Evren ve Şahinkaya hakkında "sistematik işkenceye neden olmaktan" suç duyurusunda bulunulacak. Mahkeme iki sanığın tutuklama talebini reddederken, sanıkların sağlık durumunun İstanbul Adli Tıp Kurumu'na sorulmasına karar verdi. Mahkeme iki sanık hakkındaki iddianamenin Cumhurbaşkanlığına gönderilmesine de hükmetti.
Radikal/Mesut Hasan Benli Foto: Mehmet Ali Özcan